هدف این پژوهش مروری، بررسی تأثیر فضای مجازی بر پاسخگویی به نیازهای آموزشی یادگیرندگان با تمرکز بر فرصت ها و چالش های موجود است. با توجه به گسترش روزافزون آموزش های آنلاین به ویژه پس از همه گیری کووید-۱۹ و تثبیت آن به عنوان بخشی دائمی از نظام های آموزشی، درک صحیح از توانمندی ها و محدودیت های فضای مجازی در تأمین نیازهای متنوع یادگیرندگان ضرورتی انکارناپذیر یافته است. این مطالعه با رویکرد مروری غیرنظام مند و با جستجوی منابع معتبر در پایگاه های داده داخلی و بین المللی بین سال های ۲۰۲۲ تا ۲۰۲۵ انجام شد. یافته ها نشان می دهد که فضای مجازی از یک سو با ارائه فرصت هایی نظیر یادگیری شخصی سازی شده مبتنی بر هوش مصنوعی، دسترسی بی سابقه به منابع آموزشی، انعطاف پذیری زمانی-مکانی، بازخورد فوری و تنوع روش های ارائه محتوا، توانسته است به بسیاری از نیازهای یادگیرندگان پاسخ مؤثری دهد. از سوی دیگر، چالش های جدی ازجمله شکاف دیجیتال، کاهش تعاملات اجتماعی و تضعیف انتقال دانش ضمنی، ضعف در خودتنظیمی و انگیزش، خستگی ناشی از صفحه نمایش، تهدید صداقت تحصیلی توسط هوش مصنوعی و پیامدهای منفی بر سلامت روان، مانع از تحقق کامل این پاسخگویی شده اند. نتیجه آنکه الگوی یادگیری ترکیبی به عنوان مؤثرترین راهبرد پیشنهاد می شود و توجه به توانمندسازی سواد دیجیتال، بازطراحی نظام های ارزشیابی و تأمین زیرساخت های عادلانه از ضروریات بهره گیری مؤثر از فضای مجازی در آموزش است.

فضای مجازی نیازهای آموزشی یادگیرندگان فرصت های آموزشی چالش های آموزشی یادگیری الکترونیکی.